Nieuwe toekomst voor de bloemkoolwijk

Een paar miljoen Nederlanders wonen in bloemkoolwijken: de uitbreidingswijken uit de jaren 70. Na 50 jaar staan die wijken op een kruispunt: de bewoners vergrijzen en naderen het einde van hun woonloopbaan. Een nieuwe tijd breekt aan voor de wijken.

Ze zijn allemaal groen en verkeersluw, gevuld met woonerven, wijkparken en kleine winkelcentra. Ze zijn in korte tijd bewoond geraakt met de grootste generatie die Nederland ooit gezien heeft: de vroege babyboomers. En bijgevolg zijn ze nu allemaal aan het vergrijzen. Na vijftig jaar zijn ze toe aan groot onderhoud.

 

Overal zijn ze: van Den Helder tot Heerlen, van Delfzijl tot Vlissingen. In Delfzijl zijn geen opvolgers voor de babyboomers. Daar ontstond leegstand en is inmiddels de slopershamer door de woonerven gegaan. Dat zal met de bloemkolen in de Randstad niet zo snel gebeuren. Daar is de druk op de woningmarkt nog steeds groot. Maar de wijken gaan wel een veranderperiode tegemoet. Ontworpen in 1960, gebouwd en gesetteld in 1970; en nu moeten ze worden voorbereid op de woon-, werk-, recreatie- en verkeerseisen van een heel andere tijd.

 

De Leidse Merenwijk is zo’n wijk. Blaauwberg stelde een wijkprofiel op, in opdracht van welzijnsorganisatie Libertas Leiden en de wijkvereniging. 20 wijkprofessionals en 100 wijkbewoners hebben meegepraat over:

  • de consequenties van vergrijzing voor de leefbaarheid, de wijkeconomie en het zorggebruik
  • de bouwgeschiedenis van de wijk en betekenis daarvan in het heden
  • het (beperkt) functioneren van het wijkcentrum
  • de veiligheidssituatie
  • de vraag wat er van de woonerven gaat worden: gesloten woonforten of open plaatsen met nieuwe zichtlijnen
  • de bestrijding van eenzaamheid onder ouderen
  • de noodzaak voor meer bewonersparticipatie
  • de komst van een nieuwe wijkeconomie, met zzpers, werkplaatsen en ambachtsruimtes

Het brede palet aan bewonersideeën en –meningen hebben we verwerkt in het ‘verenigingsluik’ van het wijkprofiel. Met dit document in de hand kan de wijkvereniging zelf de regie nemen in de langzame transitie van de wijk.

 

Een paar aanbevelingen:

 

  • liever honderd kleinere aanpassingen – van anders gebruik van de woningen tot aan meer ruimte voor werkfuncties – dan één grote stedenbouwkundige ingreep
  • als het gaat om bewonersparticipatie: voorrang voor ecologische sleutelinitiatieven, energie coöperaties en zorgcirkels;
  • het talent en de ervaring van de pensionado’s inzetten om de transitie van de wijk te begeleiden. Het is een hoogopgeleide wijk met veel oud-rijksambtenaren. Dat potentieel moet benut worden
  • De overheid duidelijk maken dat ze niet op zoek moet naar individuele bewonersgeluiden. De overheid moet het honoreren dat bewoners zich gaan organiseren en verantwoordelijkheid nemen. De actieve bewoners, dat zijn de gesprekspartners
  • Ga op zoek naar een onafhankelijke financiële positie van bewoners: een bewonersfonds naar analogie van het ondernemersfonds.

Download het rapport (PDF)


Een profiel voor uw wijk, buurt of dorp?

071 - 524 7500
06 - 1217 2126 (Rob)

robmanders@blaauwberg.nl

Terug naar het overzicht

Vertel anderen over dit project!

 
 

Meer Blaauwberg?

Meld u nu aan voor de (gratis) Blaauwberg nieuwsbrief. U ontvangt driemaal per jaar een afwisselend aanbod aan thematische diepgang, analyse en good-practice. Enkele onderwerpen; regionale economische structuurversterking, werken met het clustermodel, de Lissabon doelstelling en uw regio, bestuurlijke samenwerking in de praktijk, ondernemerschap als drager van het voorzieningenniveau en economische dynamiek als sleutelbegrip voor bestrijding jeugdwerkloosheid.